Luận án tiến sĩ chuyên ngành Kinh tế phát triển
Tên luận án: Phát triển thị trường điện lực tại Việt Nam
1. Thị trường điện lực là hệ thống cho phép nhà cung ứng điện năng và nhu cầu sửdụng gặp nhau được xác định bằng giá mua điện trên thị trường nhằm thoả mãn các lợi ích kinh tế của người mua và người bán. Phát triển thị trường điện lực là quá trình thay đổi của thị trường điện lực và các yếu tố cấu thành nên thị trường về chất và lượng theo hướng hoàn thiện hơn. Đây là quá trình phát triển đồng bộ và bền vững các yếu tố cơ bản của thị trường bao gồm cung, cầu, hạ tầng truyền tải và phân phối điện, các nền tảng và cơ chế phục vụ giao dịch thị trường điện lực, giá điện.
2. Phát triển thị trường điện lực tại Việt Nam nói chung đã thu được những kết quả khả quan cơ bản cung cấp đủ điện cho phát triển kinh tế xã hội. Tuy nhiên, thị trường điện lực vẫn tồn tại những hạn chế nhất định như: 1) Tăng trưởng nhu cầu điện chưa bền vững; 2) Sản xuất và cung ứng điện chưa đảm bảo ổn định và chưa có dự phòng hợp lý; 3) Các doanh nghiệp chưa chủ động tham gia thị trường phát điện và hiệu quả sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp trong ngành còn chưa cao; 4) Các nguồn năng lượng tái tạo chưa phát triển đúng tiềm năng; 5) Vận hành thị trường điện lực chưa đảm bảo đồng bộ và minh bạch.
3. Một số giải pháp cơ bản nhằm phát triển thị trường điện lực tại Việt Nam hiện nay: 1) Giảm dần sự điều tiết của Nhà nước đối với giá điện; 2) Hoàn thiện thể chế quản lý – điều tiết để thị trường điện lực từng bước được tự do hóa; 3) Khuyến khích, huy động đầu tư tư nhân vào phát triển nguồn cung điện năng thông qua minh bạch hóa việc lựa chọn nhà đầu tư vào các dự án phát triển nguồn điện; 4) Thực hiện cơ chế hợp đồng mua bán điện trực tiếp đối với các dự án điện năng lượng tái tạo; 5) Quản lý nhu cầu điện và duy trì mức tăng trưởng cầu phù hợp để hướng đến phát triển thị trường điện bền vững hơn./.